VERGİ KURDU
Danıştay geçmiş yıl zararı tartışmasına son noktayı koydu!
Abdullah TOLU
Evet, Danıştay’ın son noktayı koyduğu konu, asgari kurumlar vergisinde geçmiş yıl zararlarının dikkate alınıp alınamayacağı ile ilgili! Geçmiş yıl zararı bulunan şirketler için son derece önemli olan bu konu, 2025 yılında en çok tartışılan ve konuşulan düzenlemeler arasında yer aldı.
Danıştay oldukça kısa sayılabilecek bir yargılama süreci sonunda konu ile ilgili olarak esastan karar verdi.
Bu karar Maliye hariç konunun tüm taraflarını rahatlattı!
Konu tam olarak ne ile ilgili!
Konu, Maliye’nin geçmiş yıl zararlarının asgari kurumlar vergisi matrahından düşülemeyeceğine ilişkin Tebliğ düzenlemesi ile ilgili (23 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ).
Maliye: Geçmiş yıl zararları asgari vergi matrahından düşülmeyecek!
Maliye, yurt içi asgari kurumlar vergisinin dayanağını oluşturan KVK’nın 32/C maddesinde herhangi bir hüküm yer almamasına rağmen, yayınladığı 23 No.lu Tebliğde, asgari kurumlar vergisi hesabında, geçmiş yıl zararlarının kurum kazancından düşülmeyeceğine ilişkin düzenleme yaptı.
Yetki aşımı var, düzenleme iptal edilmeli!
Gazetemizde 10 Şubat 2025 tarihinde yayınlanan “Geçmiş yıl zararı tartışması Danıştay’a taşındı!” başlıklı köşe yazımızda; Maliye’nin 23 No.lu Tebliği’nde yer alan geçmiş yıl zararlarının asgari kurumlar vergisi matrahından düşülmeyeceğine ilişkin düzenlemesinin KVK’nın 32/C maddesi hükmünde yer almadığını, yorum ve yetki aşımı suretiyle yapılan bu düzenleme ile, mükelleflerin geçmiş yıl zararlarını düşme haklarının sınırlandırmasını ve/veya ortadan kaldırılmasının doğru olmadığını, söz konusu düzenlemenin KVK’nın 32/C ve Anayasanın 73. Maddelerine aykırı olduğunu, Maliye’nin bu düzenlemeyle yetki aşımı yaptığını, Danıştay’ın özellikle son dönemde, Maliye’nin yetki aşımı yaptığı birçok düzenlemeyi (Genel Tebliğ, Sirküler vb.) iptal ettiğini belirtmiştik!
Bu düzenlemenin iptali için Danıştay’da dava açıldı!
Maliye’nin bu düzenlemesinden olumsuz etkilenen bir mükellef, söz konusu düzenlemenin KVK’nın 32/C ve Anayasa’nın 73. Maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle konuyu Danıştay’a taşıyarak, 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ne 23 No.lu Tebliğ ile eklenen (32.5.4) ve (32.5.6) alt bölümlerinin yedinci paragrafları ile (32.5.6) alt bölümünde yer alan üçüncü ve beşinci örneklerin geçmiş yıl zararlarını ilgilendiren kısımlarının iptalini ve yürütmesinin durdurulmasını (YD) talep etti.
Danıştay YD kararı verdi!
Danıştay 3. Dairesi, Maliye’nin geçmiş yıl zararlarının asgari kurumlar vergisi matrahından düşülemeyeceği hususunda yaptığı düzenlemenin yetki aşımı kapsamında KVK’nın 32/C ve Anayasanın 73. Maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ne 23 No.lu Tebliğ ile eklenen "32.5. Yurtiçi asgari kurumlar vergisi" bölümünün "32.5.4." ve "32.5.6." alt bölümlerinin yedinci paragrafları ile "32.5.6." alt bölümünde yer alan üçüncü ve beşinci örneklerin geçmiş yıl zararlarını ilgilendiren kısımlarının YÜRÜTMESİNİN DURDURULMASINA karar verdi! (Danıştay 3. Dairesi’nin 10.02.2025 tarihli ve E.2024/5700 sayılı Kararı).
Maliye konuyu VDDK’ya taşıyarak itiraz etti!
Maliye, YD kararına karşı yasal süresi içerisinde Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu'na (VDDK) itirazda bulundu.
Danıştay VDDK Maliye’nin itirazını reddetti!
Danıştay VDDK, Danıştay 3. Dairesi’nin YD kararına karşı Maliye’nin yaptığı itirazı, YD kararında yer alan gerekçelerle oy çokluğuyla reddetti! (Danıştay VDDK’nın 09.04.2025 tarih ve İtiraz No:2025/3 sayılı Kararı).
İtiraz red kararı, itiraz talebinden olumlu sonuç almayı bekleyen Maliye’de büyük bir şaşkınlığa ve hayal kırıklığına neden oldu! Çünkü itiraz red kararı, 6’ya 5 oy çokluğuyla verildi!
İtiraz ret kararı sonrası düzenlemenin iptal edileceğini belirtmiştik!
Gazetemizde 18 Nisan 2025 tarihinde yayınlanan “Danıştay Asgari Vergide Maliye’yi Üzdü” başlıklı köşe yazımızda, Danıştay 3. Dairesi’nin YD kararını gerekçeli olarak verdiğini, esastan vereceği kararın da aynı doğrultuda olacağını, Maliye’nin geçici vergi beyannamesinde asgari kurumlar vergisi hesabında geçmiş yıl zararlarının düşülmesiyle ilgili bir değişiklikte yaptığını belirtmiştik!
Danıştay, ilgili düzenlemelerin iptaline karar verdi!
Evet, Danıştay 3. Dairesi beklediğimiz doğrultuda, 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ne 23 No.lu Tebliğ ile eklenen “32.5 Yurtiçi asgari kurumlar vergisi” bölümünün (32.5.4) ve (32.5.6) alt bölümlerinin yedinci paragrafları ile (32.5.6) alt bölümünde yer alan üçüncü ve beşinci örneklerin geçmiş yıl zararlarını ilgilendiren kısımlarının iptaline karar verdi! (Danıştay 3. Dairesi’nin 25.11.2025 tarihli ve E.2024/5700, K.2025/4831 sayılı Kararı).
Söz konusu iptal kararının özeti ise şu şekilde:
“5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa eklenen “Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi” başlıklı 32/C maddesinde, Kanunun 32 ve 32/A maddeleri hükümleri dikkate alınarak hesaplanan kurumlar vergisinin, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının %10’undan az olamayacağı ve yurtiçi asgari kurumlar vergisi hesaplanırken birinci fıkrada belirtilen kurum kazancından ikinci fıkrada sayılan istisna ve indirimlerin düşüleceğinin belirtildiği, bunların dışında asgari verginin matrahının hesaplanmasına yönelik başkaca bir belirleme yapılmadığı ve davalı idareye matrahın belirlenmesine yönelik bir yetki verilmediği gibi indirim ve istisnalar dışında kalan diğer unsurların asgari verginin matrahından düşülmesine izin verilmeyeceğine dair bir yasal düzenleme de bulunmadığı anlaşılmış olup, geçmiş yıl zararlarının asgari kurumlar belgesi matrahından düşülmeyeceği ve asgari kurumlar vergisinin hesaplamasında dikkate alınmayacağına ilişkin dava konusu düzenlemede hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından iptali gerekmiştir
Öte yandan, geçmiş yıl zararlarının dönem sonu ve dönem başı özsermaye karşılaştırması sonucu ticari bilanço zararı (gider fazlalığı durumu) olarak ortaya çıkabilmesinin yanında çeşitli istisnalardan faydalanılması sonucu mali zarar (zarar olsa dahi indirilebilecek indirim ve istisnaların ticari bilanço karından/zararından düşülmesi durumu) olarak da ortaya çıkabilmesi de mümkündür. Düzenlemenin amacının, çeşitli indirim ve istisnalar nedeniyle düşük vergilemenin önlenmesi olduğu belirtilmesine karşın, bu mahiyette olmayan gider fazlalığından kaynaklanan geçmiş zararlarının asgari vergi matrahından düşülmesine izin verilmemesi, ticari bilanço zararı üzerinden %10 oranında vergi alınmasına yol açacağından, kurumlar vergisinin konusunun, kanunun birinci maddesinde sayılan kurumların kazançları olduğu dikkate alındığında, geçmiş yıl zararlarından dolayı vergiye tabi kazancı olmayan bir mükellefin dava konusu düzenleme nedeniyle vergi ödemek zorunda kalacağı da açıktır. Bu nedenle, dava konusu, 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Tebliği’nin “32.5 Yurtiçi asgari kurumlar vergisi” bölümünün (32.5.4) ve (32.5.6) alt bölümlerinin yedinci paragrafları ile (32.5.6) alt bölümünde yer alan üçüncü ve beşinci örneklerin geçmiş yıl zararlarını ilgilendiren kısımlarının iptaline karar verilmiştir.”
Sonuç olarak;
Evet, bu dava da, olması gerektiği gibi sonuçlandı!
Bu karar, geçmiş yıl zararı bulunan şirketleri rahatlattı, buna karşılık Maliye’yi oldukça üzdü!
Danıştay, verdiği bu YD ve iptal kararları ile aslında Maliye’ye ciddi bir mesaj verdi: YASAL DÜZENLEMEDE OLMAYAN HUSUSLAR İKİNCİL MEVZUATLA GETİRİLEMEZ!.. (ekonomim)
İyi ki DANIŞTAY var!