Vergi yargısı açısından 9. Yargı Paketi
23 Mayıs 2024 Perşembe
Yargı sistemine "seri muhakeme" usulünü dahil eden, Cumhuriyet savcılarının takdir yetkilerini arttırarak "ön ödeme, uzlaşma ve kamu . . . .
Vergi yargısı açısından 9. Yargı Paketi
HUKUKA GÖRE

Vergi yargısı açısından 9. Yargı Paketi

Bumin DOĞRUSÖZ

Yargı sistemine "seri muhakeme" usulünü dahil eden, Cumhuriyet savcılarının takdir yetkilerini arttırarak "ön ödeme, uzlaşma ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kurumlarını genişleten, ceza muhakemesinde seri muhakeme ve basit yargılama usulü adı altında 2 yeni usulü getiren ve birinci yargı paketi olarak bilinen Ceza Muhakemesi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Resmi Gazete’de yayım tarihi 24.10.2019. Birinci yargı paketinin üzerinden 4,5 yıl geçti. Bu süre içerisinde her biri ayrı ayrı reform diye sunulan 8 yargı paketi daha çıktı. Şimdi önümüzdeki günlerde 9. Yargı Paketi’nin Meclis’e sunulmasını bekliyoruz.

Süre / kanun oranına bakarsak demek ki, yasama organı 6 ayda bir yargıya veya yargı ile ilgili usul veya maddi ceza kanunlarına müdahale etme gereği duymuş. Burada yasama organının 6 ayda bir müdahale gereğinden söz ediyorsak, bir düzenleme başarısından söz edemeyiz.

Kapalı kapılar ardında kanun tekliflerini hazırlamak yerine ortak aklı arayarak, kamuoyunda tartışarak, uzman ve akademisyenlerin görüşlerini alarak bir defa kanun yapsak ve onu en az 10 yıl uygulasak, hukuk güvenliği ve hukuki istikrar ilkelerine daha fazla hizmet etmiş olmaz mıyız?

9. Yargı Paketi’ne, dışarı sızdığı kadar ile daha şimdiden pek çok eleştiri geliyor. Eleştirilerin çoğu, ihdas edilmek istenen “etki ajanlığı” suçuna yönelik. Eleştirilere bakarsak bu paketin ömrünün de çok uzun olmayacağını söyleyebilirim.

İki eleştiri de ben getireceğim. Tabi benim getireceğim eleştirilen uzmanlık alanım itibariyle vergi yargısında yapılmak istenilenlerle ilgili olacak.

Bilindiği gibi ve Anayasa Mahkemesince de belirtildiği üzere, “Anayasa’nın mahkemelerce verilen hükmün bir başka yargı mercii tarafından denetlenmesini talep etme hakkı, Anayasanın 36. maddesinde düzenlenen hak arama hürriyeti kapsamında güvenceye kavuşturulmuştur. Buna karşılık İnsan Haklarının ve Temel Özgürlüklerinin Korunmasına İlişkin Sözleşmeye Ek 7. Protokol’ün 2/2. maddesinde “düşük ehemmiyeti haiz cezalar bakımından”, mahkemelerce verilen hükmün bir başka yargı mercii tarafından denetlenmesini talep etme hakkına sınır getirilebileceği kabul edilmiştir. Bu kabul, Anayasa Mahkemesinin kararlarına da yansımıştır.

Pakette ilk önce tek hakimle kesin olarak verilen kararlara ilişkin olarak istinaf mahkemesine müracaata ilişkin parasal sınır 31 bin liraya yükseltilmektedir. Bir başka deyişle konusu 31.000 liranın altında olan davalarda istinaf (ve temyiz) yolu kapanmaktadır. Aslında bu rakam zaten kanunda yazılı sınırın yeniden değerleme oranında artışı ile gelinmiş ve güncel olarak uygulanan sınırdır. Bu sınıra göre ihtilaf konusu vergi ve ceza toplamı 31 bin liranın altında olan davalarda verilen kararların üst mahkemelerce (istinaf) denetimi yapılamayacaktır.

Bence, bu sınırın kanun koyucu tarafından düşürülmesi gerekmektedir. Her şeyden önce, asgari ücretle çalışan bir kişinin yaklaşık iki aylık emeğinin karşılığına denk gelen bu tutara “düşük ehemmiyeti haiz” demek mümkün değildir. Kaldı ki hiçbir dava, davacısı için “düşük ehemmiyeti haiz” değildir.

Öte yandan 31.000 Lira fazla yüksek değil dense de, bu tutarlı ve hatta çok daha düşük tutarlı bir davanın yanılgın bir kararla aleyhe sonuçlanması, mükellef aleyhine “yüksek ehemmiyeti haiz” sonuçlar doğurabilir. Örnekleyelim.

Vergi ve ceza toplamı 31 bin liranın altında kalmış bir tarhiyat, mükellefin Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 121. maddesinde yazılı ve 6 milyon 900 bin liraya kadar ulaşabilen “vergiye uyumlu mükellef indirimi”nden yararlanma hakkını ortadan kaldırabilir. Yine böyle bir tarhiyat aleyhine açılmış bir davanın yanılgın bir kararla aleyhe sonuçlanması, mükellefin 6183 sayılı Kanun’un 48/A maddesinde yazılı “vergiye uyumlu mükelleflerin borçlarının tecili” hükümlerinden yararlanma hakkını etkileyebilir. Öte yandan yine benzeri bir tarhiyat aleyhine verilecek yanılgın bir karar, ileride cezada tekerrür hükümlerinin uygulanmasının da yolunu açacak ve mükellefin %50 oranında fazla ceza tarhiyatına muhatap olmasına sebebiyet verebilecektir.

Bu nedenle, dava konusuna bakıp, 31 bin lira fazla yüksek deyip, geçmemek gerekir.

Uzun sözün kısası, vergi mevzuatına ve vergi hukukunun inceliklerine hâkim ve vâkıf olmadan, vergi yargısına ilişkin düzenleme teklifleri yapmak, yerinde bir davranış olmayacaktır.

9. Yargı Paketi’ne ikinci eleştirim ise gelecek yazımda.  (Ekonomim)
REKLAM ALANI
8- Kişisel Gelişim Uzmanı Zafer Yılmaz' la; Diksiyon, İletişim Teknikleri, Kürsüden Dinleyiciye Hitap, Kendimizi Nasıl Tanıtırız, Sesin Kullanımı ve Diyafram Nefes Tekniği Farkındalık Çalışması.
REKLAM ALANI
Hazine ve Maliye Bakanlığı internet sitesinde 2024 yılı Ocak-Mayıs bütçe gerçekleşmelerini açıkladı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan yapılan . . .
İklim değişikliği, 21. yüzyılın en büyük çevresel sorunlarından biri haline gelmiştir. Bu değişikliğin en büyük sorunlardan biri olarak . . . .
İş dünyası Kısa Çalışma Ödeneği'nden yararlanmaya devam ediyor. İşte yeni yayınlanan yönetmelik sonrası hangi işverenlerin . . . .
Bundan 3,800 yıl önce Hammurabi, Babil caddelerine dev tabletler asmış ve üzerine şunu yazmıştı; “Vergi vermeyenin kellesi gider.” . . . .
Ekonomist Ali Ağaoğlu ve Hakan Güldağ, haftanın sohbetinde, yeni vergi düzenlemelerine ilişkin taslağı tartıştı.
AK Parti’nin bugünkü MYK toplantısında son hali verilmesi beklenen vergi paketine ilişkin taslaktan, yapılan son dakika değişikliği ile . . . .
(2024- 2023 - 2022 - 2021 - 2020 -2019 -2018 - 2017 - 2016 - 2015 - 2014 ve Diğer Yılları İçerir)
Protokol davetlilerimizin, üyelerimizin ve stajyerlerimizin katılacağı Kurban Bayramı, bayramlaşma programımız 24.06.2024 Pazartesi 15:00’de
Muhasebe bir İşletmenin finansal Faaliyetlerini kaydetmek, sınıflandırmak, raporlamak ve analiz etme için kullanılan bir süreçtir.
Yurt dışına çıkış harcının yeniden belirlenmesine ilişkin çalışmaların olduğu basına yansıyan haberlerde yer almaktadır.
Ticarete atılırken şirket kurmayı düşünenlerden veya kurulu şirketi doğru şirket tipi mi diye tereddütü olanlardan yoğun olarak gelen bir . . . . . .
Harç, bazı kamu hizmetlerinden yararlanan kimselerin belli bir ölçüde bu hizmetlerin maliyetine katılmalarını sağlamak amacıyla ya da . . . .
Sevdiklerinizle Birlikte Sağlık, Mutluluk ve Huzur Dolu Nice Bayramlar Dileriz.
İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası'nda Başkan ve Yönetim Kurulu Değişti.
13 Haziran 1989 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali . . . . .
2006-2008 yılları arasında hayata geçirilen sosyal güvenlik reformu ile tüm sosyal sigorta kurumları (SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı) tek çatı . . .
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Hanehalkı Tüketim Harcaması 2023 bültenini 11 Haziran 2024’te internet sitesinde yayımladı.